İttihat ve Terakki Kıskacındaki Şair: Yahya Kemal

Eyüp Belediyesi Caferpaşa Kültür Sanat Merkezi’nde ufuk açıcı edebiyat söyleşileri devam ediyor.

Bu haftasonu merkezin konuğu, Yahya Kemal ve Türk Edebiyatı üzerine yaptığı araştırmalarla tanınan ve halen İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, Yeni Türk Edebiyatı Anabilim Dalı’nda görevini sürdüren Yard. Doç. Dr. Mehmet Samsakçı idi. Samsakçı, Yahya Kemal’in renkli kişiliğini, tarihi, kültürel ve estetik algısını masaya yatırdı.

Çocukluğundan vefatına orijinal fotoğraflarla bir “Yahya Kemal Biyografisi” sunulan söyleşide şairin hayatı boyunca yaşadığı farklı farklı evrelere değinildi.

Konuşmasına Yahya Kemal’in ‘Bir Rüyada Gördüğüm Eyüp’ adlı makalesini okuyarak başlayan Mehmet Samsakçı, Yahya Kemal’in Medeniyet Şairi ya da İstanbul Şairi diye çağrılmasının sebebinin boşuna olmadığını, onun eserlerinde, üniversitedeki verdiği derslerde ve sohbetlerindeki derinlikle beraber Osmanlı Devleti’nin kültür ve inanç sistemini çok iyi bildiğini söyledi.

Mehmet Samsakçı Necip Fazıl ve Nazım Hikmet gibi birçok önemli isimlere hocalık yapmış olan Yahya Kemal’in Milli Mücadele Döneminde mücadeleyi savunan yazılar yazdığını ve İstanbul’un işgal altındayken çareler arandığı bir dönemde üniversitedeki derslerinde hikayeler üzerinden İstanbul’u nasıl müdafaa etmek gerektiğini ve geleceğe yönelik hamleleri anlattığını ifade etti.

Samsakçı konuşmasına şöyle devam etti: “Yahya Kemal dönemindeki Turancılardan farklı olarak 1903’ten 1912’ye kadar Türk İslam Tarihi üzerine araştırmalar yaptı. Bu topraklar üzerinde yaşayan farklı kültürler hakkındaki konuşmaları ve Akdeniz Medeniyet fikrini orta atması sebebiyle İttihat ve Terakki kadroları onun söylemlerinden hoşlanmıyordu. Mizahla yakından ilgilenirdi. Hatta o dönemin bir mecmuasında Yahya Kemal’in Yunani diye adlandırılarak aristokrat bir giyimle karikatürü çizilmişti. Elçilik görevlendirmelerinde gittiği her ülkeden mutlaka bir yazı ya da şiirle geri dönmüştür. Gittiği her yerde Müslüman Türk Kültürünü özlediğini söylemiştir.”